Kermisgeschiedenis van Laren

De dichter Gerrit Achterberg bezocht begin 20e eeuw de Larense kermis met zijn vriend Maurits Mok. Hij beschreef zijn ervaring in het gedicht "Kermesse d’Été".

De dichter Gerrit Achterberg bezocht begin 20e eeuw de Larense kermis met zijn vriend Maurits Mok. Hij beschreef zijn ervaring in het gedicht "Kermesse d’Été".

Een opname uit 1905 toont een jongenskamp in Laren, georganiseerd door de Koninklijke Nederlandse Weerbaarheidsvereniging 'Volksweerbaarheid'. (geheugen.delpher.nl)

Een foto uit 1912 toont een tentenkamp van de Koninklijke Nederlandse Weerbaarheidsvereniging 'Volksweerbaarheid' in Laren, met een hoornblazer die de reveille blaast. (geheugen.delpher.nl)

Een tekening uit 1914 van de kermis in Laren, gemaakt door Frans Smissaert.

Een foto uit 1929 toont de grote belangstelling voor de zweefmolen op de kermis van Laren, waarbij de kettingzetels steeds hoger uitzwaaiden.

Eddy Backer herinnert zich hoe hij met zijn vriend Otto en zijn vriendin onder het zeil van de stoomcarrousel van Jeanvier door kroop en op de treeplank van de molen meedraaide.

In de collectie van de Gemeente Laren bevinden zich twee werken geïnspireerd door de kermis: "Mallemolenpaard" van Willem van Schaik en "Kermis op de Brink" van Cornelis Vreedenburgh.

In 2007 werd de Larense kermis bijna afgeschaft, maar dankzij de inzet van Teun Koetsier bleef de traditie behouden.

In 2009 werd de Stichting Kermis Laren NH opgericht, die sindsdien de kermis geheel zelfstandig organiseert.

De zaterdagavond van de Larense kermis in 2025 was een daverend succes, met massale opkomst en een avond vol muziek, sfeer en gezelligheid.

Frank Wegman, penningmeester van Stichting Kermis Laren, ontving in 2025 een Koninklijke Onderscheiding voor zijn inzet bij de jaarlijkse organisatie van de kermis.

Sinds 1950 herdenkt Laren de inwoners die zijn omgekomen in de Tweede Wereldoorlog bij het oorlogsmonument op de Brink. Elk jaar publiceert de gemeente de namen van de slachtoffers in persberichten. Deze stichting wil met deze namen de slachtoffers een “gezicht” geven. Zij laten zien wie deze mensen waren, waar en wanneer zij zijn overleden en onder welke omstandigheden. Ook laten zij zien wat dit in de jaren daarna heeft betekend voor hun families. (laren.nl)

In 2026 staat Laren stil bij de impact van oorlog en eert het degenen die zich hebben ingezet voor onze vrijheid. Het jaarthema 'De geschiedenis leren begrijpen' benadrukt het belang van het doorgeven van verhalen aan volgende generaties. De tekening van Elize van der Werff sluit op indringende wijze aan bij dit thema. In de tekening zien we hoe een oudere verteller zijn verhaal deelt met kinderen, met op de achtergrond het monument ’40-’45 als plek van herinnering. Wat ooit een persoonlijk verhaal was, wordt daarmee steeds meer een gezamenlijk verhaal. In dit geval ook het verhaal van Laren. De tekening laat zien dat herdenken niet alleen gaat over het levend houden van herinneringen, maar ook over het leren begrijpen van wat oorlog, verlies en vrijheid. Juist door te luisteren, te vertellen en door te geven, blijft die geschiedenis van betekenis.

Op 16 april 2026 veranderde de Brink in Laren in een bijzondere buitenles voor alle groep 8-leerlingen van de vijf Larense basisscholen. Met het thema 'De geschiedenis leren begrijpen' kregen zij een indringende en interactieve kennismaking met de oorlogsjaren en het belang van herdenken. Gedurende de dag volgden de leerlingen een programma dat elk uur werd herhaald. In kleine groepen trokken zij langs verschillende locaties op en rond de Brink. Bij het monument startte de les met een indrukwekkende ontvangst door veteranen, die de toon zetten: vrijheid is niet vanzelfsprekend. Bij de herinneringsbomen gingen de leerlingen actief aan de slag met persoonlijke verhalen. Elke groep kreeg een naam van een oorlogsslachtoffer uit Laren. Door zich te verdiepen in leeftijd, leven en gemis, ontdekten zij dat achter elke naam een echt mens schuilgaat. Een moment van stilte volgde bij het tijdelijke Holocaustmonument met 750 zakdoeken. Elke zakdoek staat symbool voor een slachtoffer, een verhaal en een verloren leven. Dit kunstwerk maakte diepe indruk. De leerlingen dachten na over de symboliek van de zakdoek en de betekenis van verlies, afscheid en herinnering. De afsluiting bestond uit verhalen en rondleiding in de tent, door Alexander Kahrel die alles wat de leerlingen hadden gezien en gehoord samenbracht. Van de bezetting in 1940 tot het herdenken vandaag: het geheel maakte duidelijk hoe geschiedenis doorwerkt in het heden. Persoonlijke boodschap van veteranen De leerlingen stelden vragen aan de veteranen Pieter Duurland, Nick Weber en Richard Flipse, die vertelden over hun ervaringen en missies. Hun boodschap was duidelijk: vrijheid moet worden beschermd; toen, nu en in de toekomst. De persoonlijke verhalen zorgden voor een sterke verbinding tussen verleden en heden. Deze jaarlijkse activiteit, onderdeel van het Scholenproject van het 4 en 5 mei comité Laren, laat zien hoe belangrijk het is om verhalen te blijven doorgeven. Nu steeds minder ooggetuigen hun ervaringen kunnen delen, ligt die verantwoordelijkheid bij de jongere generatie. In Laren wordt daar op indrukwekkende wijze invulling aan gegeven.